Gözün beyaz kısmından renkli kısmına doğru ilerleyen et parçası (pterjium) neden olur? Trabzon göz hastalıkları uzmanı Op. Dr. Bahattin Kır, kuş kanadı hastalığını ve cerrahi tedavisini anlatıyor.
Aynaya baktığınızda gözünüzün beyaz kısmından (konjonktiva), renkli kısmına (kornea) doğru yürüyen, üçgen şeklinde, pembemsi ve damarlı bir et parçası fark ettiniz mi? Genellikle göz pınarı (burun) tarafında başlayan ve zamanla büyüyerek göz bebeğine doğru ilerleyen bu duruma tıpta Pterjium, halk arasında ise Kuş Kanadı veya Gözde Et Yürümesi adı verilir.
Pterjium bir kanser veya tümör değildir; iyi huylu bir doku büyümesidir. Ancak tedavi edilmediğinde göz yüzeyinin şeklini bozarak ciddi görme sorunlarına yol açabilir.
Pterjium (Kuş Kanadı) Neden Olur?
Bu rahatsızlığın en büyük tetikleyicisi çevresel faktörlerdir. Özellikle açık havada çok fazla vakit geçiren kişilerde görülme sıklığı oldukça yüksektir. Pterjium oluşumuna zemin hazırlayan başlıca etkenler şunlardır:
- Ultraviyole (UV) Işınları: Güneşin zararlı ışınlarına korumasız (güneş gözlüğü olmadan) uzun süre maruz kalmak en büyük nedendir.
- Kronik Tahriş: Rüzgar, toz, kum ve kuru hava gibi göz yüzeyini sürekli tahriş eden çevresel faktörler.
- Göz Kuruluğu: Gözyaşının yetersiz olması, göz yüzeyinin dış etkenlere karşı savunmasız kalmasına neden olur.
- Genetik Yatkınlık: Ailesinde pterjium öyküsü olan bireylerde bu doku büyümesi daha kolay tetiklenebilmektedir.
Hastalığın Belirtileri Nelerdir?
Pterjium başlangıç aşamasında sadece kozmetik bir rahatsızlık gibi görünebilir. Ancak doku büyüdükçe ve kalınlaştıkça şu şikayetleri beraberinde getirir:
- Gözde sürekli kızarıklık ve kanlanma.
- Yanma, batma, kaşıntı ve göze yabancı cisim (kum) kaçmış hissi.
- Göz sulanmasında artış.
- Astigmatizma ve Bulanık Görme: Et parçası korneanın (saydam tabakanın) üzerine doğru ilerledikçe, korneanın kavisini bozarak astigmata neden olur. Eğer büyüme göz bebeğinin tam üzerine (görme merkezine) ulaşırsa, kalıcı görme kayıpları yaşanabilir.
Pterjium Nasıl Tedavi Edilir? Kendiliğinden Geçer mi?
Gözde büyüyen bu et parçasının damla, ilaç veya bitkisel yöntemlerle küçülmesi ya da kendiliğinden yok olması mümkün değildir. Tedavi planlaması hastalığın evresine göre yapılır:
- Erken Evre (Takip ve Rahatlatma): Eğer doku çok küçükse ve görmeyi tehdit etmiyorsa, cerrahiye hemen başvurulmaz. Hastanın yanma ve batma şikayetlerini hafifletmek için suni gözyaşı damlaları veya hafif steroidli damlalar reçete edilir. Hastanın mutlaka UV korumalı güneş gözlüğü kullanması istenir.
- Cerrahi Müdahale (Pterjium Ameliyatı): Doku büyümeye devam ediyorsa, astigmat yaratarak görmeyi bozuyorsa veya hastayı estetik olarak çok rahatsız ediyorsa tek kalıcı çözüm ameliyattır.
Günümüz modern cerrahisinde, hastalığın tekrarlama (nüks etme) riskini en aza indirmek için Otogreftli (Doku Nakilli) Pterjium Cerrahisi tercih edilmektedir. Bu yöntemde, et parçası temizlendikten sonra o bölgeye hastanın kendi gözünün üst kısmından (sağlıklı bölgeden) alınan ince bir zarımsı doku yamanır. Özel doku yapıştırıcıları veya mikro dikişlerle yapılan bu işlem, hastalığın yeniden nüksetme ihtimalini büyük oranda düşürür.
Trabzon göz hastalıkları muayenesi ve ön segment cerrahileri alanında hizmet veren Op. Dr. Bahattin Kır, pterjium rahatsızlığının derecesini kornea topografisi gibi detaylı ölçümlerle değerlendirmektedir. Gözünüzde et yürümesi şikayetiniz varsa, doku görme merkezinize ulaşmadan doğru cerrahi zamanlamayı planlamak için detaylı bir göz muayenesinden geçmeniz sağlığınız açısından son derece önemlidir.
Uyarı: Bu sayfa içeriği yalnızca bilgilendirme amacı taşımaktadır. Tanı ve tıbbi veya cerrahi tedavi planlaması için mutlaka bir göz hastalıkları uzmanına başvurunuz.